๑๓๗
นั
กวิ
ชาการ ๗ สํ
านั
กงานเขตพื
้
นที่
การศึ
กษาเพชรบู
รณ์
เขต ๑ จากประสบการณ์
ที่
สั่
งสมมาใน
อดี
ตจั
งทํ
าให้
นายณรงค์
จั
นทร์
เชื
้
อ มี
ความเชี่
ยวชาญในพิ
ธี
กรรมต่
างๆ ดั
งกล่
าวข้
างต้
น
เครื
่
องมื
อในการประกอบอาชี
พของชุ
มชน
การทอผ้
า
ในสมั
ยของปู
่
ย่
า - ตายาย เสื
้
อผ้
าที่
สวมใส่
จะทอใช้
เองภายในครั
วเรื
อน นายสายหยุ
ด
สิ
งคชาติ
ได้
เล่
าถึ
งวิ
ธี
การทอผ้
าของภรรยา คื
อ นางทุ
เรี
ยน สิ
งคชาติ
และนางแต่
งกวย
ศรี
เมื
อง (เพื่
อนของภรรยา) โดยมี
ขั
้
นตอนกระทํ
าดั
งนี
้
-
ขั
้
นตอนแรก จะต้
องไถเตรี
ยมดิ
นให้
ดี
-
หว่
านหรื
อปลู
กเมล็
ดฝ้
าย ในแปลงที่
เตรี
ยมไว้
รดนํ
้
า ใส่
ปุ
๋
ยให้
เจริ
ญเติ
บโต
-
เมื่
อฝ้
ายออกดอกแก่
จั
ด จะมี
ปุ
ยสี
ขาวสะอาด
-
เก็
บดอกฝ้
ายมาตากแดด ให้
แห้
ง
-
นํ
าดอกฝ้
ายมาปั่
นเอาเมล็
ดออก เหลื
อแต่
ปุ
ยฝ้
ายสี
ขาว
-
นํ
ามาใช้
เครื่
องปั่
นดึ
งให้
เป็
นเส้
นด้
าย โดยใช้
หลาปั่
นกรอให้
เป็
นหลอด
-
นํ
าหลอดด้
ายใส่
กระสวย แล้
วนํ
าไปทอ ด้
ายกี่
กระตุ
ก ในการทอผ้
า จะทอเป็
นผื
นผ้
า
สํ
าหรั
บตั
ดเสื
้
อ ทอผ้
าขาวม้
า ทอผ้
าซิ่
น (ผ้
าถุ
ง) จะเป็
นสี
พื
้
น หรื
อเป็
นลวดลายนั
้
น
แล้
วแต่
ความคิ
ดริ
เริ่
มสร้
างสรรค์
ของภู
มิ
ปั
ญญาของแต่
ละคน ปั
จจุ
บั
น นางทุ
เรี
ยน
สิ
งคชาติ
ได้
เสี
ยชี
วิ
ตไปแล้
ว ลู
กหลานก็
รั
บราชการกั
นหมด จึ
งไม่
มี
ใครสื
บทอดภู
มิ
ปั
ญญานี
้
เลย
เครื
่
องมื
อในการจั
บสั
ตว์
นํ
้
า
เป็
นเครื่
องมื
อที่
ชาวบ้
านแต่
ละครั
วเรื
อนใช้
หาปลามาเลี
้
ยงครอบครั
ว
ครอบครั
ว เช่
น
- เบ็
ด มี
ทั
้
งเบ็
ดคั
น และเบ็
ดราว
- สวิ
ง แห ยอ สุ
่
ม
- ลอบ ไซดั
กปลา ข้
อง (ใช้
ใส่
ปลา)
- หลุ
มดั
กปลา การทํ
าหลุ
มดั
กจะต้
องหาสถานที่
คื
อหนองนํ
้
า หรื
อคลอง
นํ
้
าที่
แห้
ง (หนองนํ
้
า คลองนํ
้
า ที่
จะทํ
าหลุ
มดั
ก จะต้
องเป็
นหนองนํ
้
าที่
นํ
้
าแห้
งทุ
กปี
เมื่
อถึ
ง
ฤดู
แล้
ง) แต่
ในการทํ
าหลุ
มดั
ก จะต้
องทํ
าในช่
วงที่
นํ
้
ายั
งไม่
แห้
ง