Page 130 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

- 122 -
บทที่ 5
การเฝ้ าสังเกตเก็บข้อมูลการจั ดการปัญหาภายในชุมชนอิ ้ วเมี่ ยน
“มนุ ษย์เป็ นสั ตว์ประเสริฐเพราะมี จิตใจสูง” เปรี ยบเทียบกับข้อความที่ว่า “...ไม่ มีผู ้ ใดเป็ น
คนชอบธรรมสักคนเดี ยวไม่มีเลย...เขาทุกคนหลงผิดไปหมด...เลวทรามเหมือนกันหมด...”(สมาคม
พระคริสตธรรมไทย.2003:234-235) คําใดถูกต้องและคําไหนกล่าวเกิ นจริง? ถ้าให้มนุษย์ทั้งโลก
ต้องตัดสิ นใจเลือกเชื่อแค่อันใดอันหนึ่งโดยต้องเหมื อนกันห้ามแตกต่ างห้ามเป็ นอย่างอื่น ไม่มีอย่าง
อื่นให้เลือกคิดจินตนาการได้อีกเลย ใครจะทราบได้เล่าว่ ามนุษย์ยุคนี้ เลือกที่จะเชื่อคําพูดประโยค
ไหนระหว่างสองประโยคที่ยกมาให้คิดไตร่ ตรองเป็ นแนวพิสู จน์ความเชื่ อในคุณค่าของความเป็ น
มนุษย์อย่างข้างต้นนี้ มนุษย์ชอบคํายกยอนั้ นคงมีอยู่จริ ง และมนุษย์ไม่ต้องการให้ ใครมองตนเองใน
มุมมืดมุมที่สกปรก เพราะลึ กๆแล้วมนุ ษย์รู้อยู่แก่ใจว่าตนเองมี ความคิดบางประการที่โสโครกสิ ้นดี
เห็นแก่ตัวเห็นแก่ได้อย่างไม่รู ้จักสิ้ นสุด แต่มนุษย์ก็ได้เอาใบบัวใบเดียวมาปกติ ดพญาช้างที่ตายแล้ว
ประกาศว่าไม่มีซากสัตว์ใดๆในโลกที่ใช้ใบบัวเพียงใบเดียวปิ ดไม่มิด การยอมรับความจริ งว่ากฎ
ใดๆในโลกที่เกี่ยวกับมนุ ษย์ใช้ลําพังเพียงกฎเชิ งเดียวย่อมไม่สมบูรณ์นั้ นมันน่ าอายด้วยหรื อ? ถึง
จําเป็ นต้องยืนกระต่ายขาเดียวประกาศไปว่ามี เพียงกฎหมายของรัฐ(ที่เป็ นลายลักษณ์อักษร)เท่านั้ นที่
เป็ นรากฐานแห่งสิทธิการจัดการความสัมพันธ์ระหว่ างมนุษย์ในสังคมได้ แม้ว่ากระบวนการของ
กฎหมายหลักนั้ นไม่สอดคล้องกับความจริงแห่ งชาติพันธุ์และท้องถิ่นเท่าที่ควรก็ตาม แต่มีความ
จําเป็ น(ของหน่ วยงานภาครัฐ)ต้องบังคับขืนใจให้ยอมรับกฎหมายเพราะมีอยู ่ เพียงแค่ระบบ
มาตรฐานเดียว หนึ่งประเทศใช้กฎหมายสองระบบซึ่ งมีมาตรฐานต่างกันไม่ได้ ผิดต่อหลักนิติ รัฐ
และหลักกฎหมายบ้านเมืองที่ เจริญแล้ว
ในบทที่ผ่านๆมาได้กล่าวไปแล้วถึงประวัติศาสตร์ ทางชนชาติอิ ้วเมี่ยนและความมุ่งหวัง
ความมุ ่งหมายของระบบจารี ตประเพณี ที่ใช้กันอยู่ในสังคมอิ ้วเมี่ยน ซึ่ งเป็ นภาพกว้างๆถึงความมุ่ง
หมายของจารี ตประเพณีบางประการที่ย ังมีใช้กันอยู่ในสังคมเล็ กๆและกําลังเสื่ อมทรุดลงเพราะการ
ถูกกันออกจากพื้นที่ หรื อเวทีของภูมิปัญญาชาติพันธุ ์ เพียงเพราะเขาไม่ ใช่ชาติพันธุ์หลักและไม่ มี
อํานาจรัฐในการปกครองตนเอง ไม่มีอธิปไตยเหนื อดินแดนเพื่ อที่รั กษาวัฒนธรรมจารี ตประเพณี อัน
ดี งามเอาไว้ให้เป็ นมรดกแก่ ชนรุ ่ นหลัง ในที่นี้ จะกล่าวถึ งประเด็นปั ญหาซึ่ งเกิดขึ้ นอยู่จริ งในระหว่าง
ที่ผู ้วิจัยได้เข้าไปศึ กษาในพื้ นที่ โดยได้พยายามติดตามสื บถามย ้อนกลับไปถึงประเด็นปัญหาที่มี
ความเฉพาะเจาะจงในพื้นที่ มีความละเอียดอ่ อนกระทบกระเทือนความอยู่ รอดของระบบวิ ถีชีวิต
แห่ งชุมชนเป้ าหมาย และปรากฏการณ์บางอย่างที่ชุ มชนท้องถิ่นย ังคงอ้างว่า ชุมชนที่มีสมาชิ กชุมชน
เพียงไม่กี่ร้ อยคนมีสิ ทธิในการปกป้ องตนเองจากความไม่ยุติ ธรรม(บางประการ)ได้ เชื่อมั ่นใน
ศักยภาพว่ าภูมิหลังทางประวัติศาสตร์ ที่ยาวนานนับเป็ นเวลาหลายพันปี นั้ น เป็ นที่ มาของระบบจารี ต