Page 128 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

- 120 -
เดียวกันได้ ศีลธรรมจึงไม่ ใช่สิ ่ งเดียวกันกับกฎหมายในยุ คที่เกิดระบบราชอาณาจักร แต่มีรากฐานที่
เกี่ยวเนื่องกันอยู่ กฎเกณฑ์แต่ละประเภทดํารงอยู่ชี้ ให้ ทราบว่าการใดที่ทําได้และไม่ได้ในสังคม
หนึ่ งๆ ซึ่ งอาจมีความแตกต่างกันไปในแต่ละท้องถิ่น สังคมที่ มีพัฒนาการในลําดับรองหรื อมีความ
พร้อมที่น้อยอยู่ อาจใช้แค่ระบบจารี ตประเพณีก็ เพียงพอแล้ว บางสังคมใช้บรรทัดฐานเพียงระบบ
ดับของคําเตือนของผู ้ นําก็เพียงพอแล้ว แต่บางสังคมอาจต้องใช้กฎหมายหมายที่มีกระบวนการ
เข้มงวด แต่จุดมุ ่ งหมายก็เป็ นอย่างเดี ยวกันคือเพื่ อสร้างสังคมที่เกิดประโยชน์ร่วมกันทุ กฝ่ าย โดยที่
สามารถอยู่ ร่ วมกันเป็ นสังคมมนุ ษย์ที่มีความถูกต้องสอดคล้องเที่ยงตรงต่อความจริ งอย่างที่ควรจะ
เป็ นอย่างสัตย์ซื่อต่อมโนสํานึกผิดชอบชั่วดี มิ ใช่ปล่ อยให้ผู ้ คนหลงงมงายอยู่ กับความเชื่อผิดๆว่า ตน
สามารถใช้เสรี ภาพที่มีอยู่อย่างเต็มที่ จนไปกระทําให้ผู ้ อื่นเดื อดร้อนรําคาญ และเหตุที่มีคนจํานวน
หนึ่ งมีอุปนิ สัยที่ชอบสร้ างความรําคาญหรื อสร้างปัญหาทางสั งคมบางประการอยู่บ่อยๆ เราจึ งต้องมี
กระบวนการยุติธรรมชุมชน หรื อกระบวนการยุติ ธรรมตามกฎหมาย(กระแสหลัก)ขึ้นมา เพื่ อใช้กํา
หลาบคนบางคนที่ไม่ในอยู ่ กรอบกติกาที่ ทุกคนควรที่จะเคารพและเชื่อฟัง กรอบที่ ว่านั้ นควรมีการ
แสดงออกอย่างชัดเจนหรื อมีการถือปฏิบัติอยู ่เสมอจนเป็ นที่ยอมรับและเข้าใจกัน หาไม่ แล้วก็จะ
สร้ างความปั ่นป่ วนให้แก่สมาชิ กของสังคมได้เช่นกัน จารี ตประเพณีก็เช่นต้องมีการตรวจสอบ
ทบทวนตนเองอยู่เสมอว่ ามีความเหมาะสมกับยุคสมัยเพียงใดหรื อ หากไม่มีความเหมาะสมในจุด
ไหนแล้ว สมาชิ กชุมชนทุกคนที่เป็ นเจ้าของหรื อผู ้ ที่ได้รับผลกระทบจากการใช้จารี ตประเพณี นั้ น
ต้องเสนอให้ มีการแก้ไขเปลี่ยนแปลงให้ถูกต้องสอดคล้องเที่ยงตรงต่อความจริ งอย่างที่ควรจะเป็ น
เพราะถ้าไม่อย่างนั้ น จารี ตประเพณีนั้ นเองที่เป็ นเครื่ องมือในการสร้างปั ญหาให้แก่สังคม อันที่จริ ง
แล้วบางท่านในชุ มชนอาจจะไม่เห็ นด้วยกับจารี ตประเพณีของชนเผ่า โดยที่ใช้เสรี ภาพไม่ถู กต้องเรา
ก็ควรจะมีเหตุ ผลที่ที่ ดีให้แก่ เขา หรื อในขณะเดี ยวกันผู ้ คัดค้านเหตุผลของส่ วนรวมต้องก็ให้ความ
เคารพเชื่ อฟังเสี ยงส่ วนใหญ่ในสั งคมระดับหนึ่ ง ถ้าทุกอย่างเราเอาใจของเราเป็ นใหญ่สังคมจะอยู่
ไม่ได้ เมื่อสั งคมอยู่ไม่ได้สุ ดท้ายเราจะไม่ มีที่ อยู่ ด้วยเหมือนกัน
หากจารี ตประเพณี ใดที่ไม่ได้ก่ อให้เกิดประโยชน์สุ ขแก่ส่ วนรวม แต่เป็ นการเอื้ อประโยชน์
แก่ บุคคลเพียงบางกลุ่มเท่านั้น สมาชิกชุมชนต้องถือเป็ นหน้าที่ในการที่ปรับแก้ให้ถู กต้อง เพราะ
การที่จารีตประเพณี ไปเอื้ อต่อบุ คคลเพียงบางกลุ ่มย่อมสร้ างความแตกแยกให้เกิดขึ้นสั งคม และผู้ ที่
เป็ นสมาชิกในชุมชนอาจต่อต้านจารี ตนั้ นจนทําให้สถาบันทางสั งคมพลอยได้รั บความเสียหายไป
ด้วย ในชุมชนอิ้วเมี่ยนจะมีบุคคลอย่างน้อยสามฝ่ ายหรื อสามสถาบันที่ ต้องมีหน้าที่ตรวจสอบการใช้
ระบบจารี ตประเพณี ว่ามีความถูกต้องตามหลักธรรมหรื อไม่ ได้แก่ ผู ้ นําชุมชน ผู ้ นําพิธีกรรมและ
กลุ่มผู้อาวุโสหรื อผู้ นําตระกูลทั้ งหลาย ในสังคมใดที่ ผู ้ นําสามกลุ ่ มนี้ ทําหน้าที่ด้วยความสัตย์ซื่อ
เที่ยงตรงต่อเหตุผลอันบริ สุ ทธิ์ เราจะพบได้ว่าสังคมจะอยู่ร่วมกันอย่างปกติ สุ ข แต่ในสั งคมใดที่
องค์กรองค์กรใดเกิดไปก้าวล่วงต่ อหน้าที่ หรื อละเลยไม่ทําหน้าที่ของตนเองสังคมนั้ นจะมีความ
วุ ่นวาย ผลสุดท้ายสมาชิกชุมชนจะเกิดความเบื่อหน่ายและอ่ อนล้าจนไม่อยากมีส่ วนร่วมในการ