Page 263 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

องอาจ อินทนิเวศ บทสรุ ปแบบสมบูรณ์ ภาษาไทย / 242
วงซอ: สายพ่อครู ศรี ทวน สอนน้อย จังหวัดเชี ยงราย
องอาจ อินทนิเวศ 4836955 MSMS/M
ศศ.ม. (ดนตรี)
คณะกรรมการที่ปรึ กษาวิทยานิพนธ์ : ณรงค์ชัย ปิ ฏกรัชต์ กศ.บ., กศ.ม., ศศ.ม.,
อรวรรณ บรรจงศิลป M.Ed., M.M.
บทสรุ ปแบบสมบูรณ์ภาษาไทย
1. บทนํา
ซอ ตามหมายของ ล้านนา หมายถึ ง การขับร้องเพลงในลักษณะเพลงพื้ นบ้านของล้านนา
นิ ยมกันร้ องกันในงานมหรสพต่างๆ มี การสื บทอดกันมาตั้งแต่ อดีตจวบจนปั จจุบัน ซอเป็ นการ
แสดงที่นิ ยมมากในดินแดนล้านนาแต่ ละพื้ นที่จะมีรู ปแบบ รายละเอียดปลีกย่อย และลักษณะด้าน
ทํานองการซอแตกต่ างกัน จนมีการตั้ งชื่อลักษณะการขับซอตามรู ปแบบของสั งคม เช่น ซอ
เชี ยงใหม่ ซอล่ องน่าน ซอเงี้ ยวหรื อซอพม่า ฯลฯ ช่างซอจะยึดเอาเสี ยงเครื่ องดนตรี พื้นเมื อง เป็ น
หลักในการจับเสี ยงทํานอง เช่ น ซอ กลุ่มพื้ นที่ทางเชี ยงใหม่จะใช้เสี ยงปี่ ชุ ม และซึ ง ซอกลุ่มพื้นที่
ทางน่าน จะใช้เสียงพิณ หรื อ ปิ น (ออกเสียงตามภาษาถิ่น) สะล้อ และซึง
เชี ยงราย เป็ นจังหวัดที่ มีรากฐานทางวัฒนธรรมอันยาวนาน ตั้ งแต่ ครั้ งก่ อนสร้ างเมื อง
เชียงใหม่ จึงเป็ นที่ น่าสังเกตว่ารู ปแบบการขับซอของเชียงรายนั้ น น่ าจะมีรูปแบบที่เป็ นรากฐานของ
การขับซอเชี ยงใหม่ และซอล่ องน่าน หรื ออาจจะได้รับอิทธิ จากซอล่องน่าน เข้ามาก่อน จากการที่
ได้ศึกษาสัมภาษณ์ ช่างซอที่ย ังคงประกอบอาชีพซออยู ่ในปัจจุบันต่างให้ การยอมรับ เคารพนับถือพ่อ
ครู ศรี ทวน สอนน้อย และยกย่องเป็ นบรมครูทางด้านการซอในจังหวัดเชี ยงราย ด้วยลี ลาการขับซอที่
มีความไพเราะ ภาษาและทํานองที่มีความสละสลวย เนื้อหาการซอที่หลากหลาย แฝงแง่ มุมต่างๆ ที่
เป็ นประโยชน์ต่อกลุ่มผู ้ ฟังแสดงถึงความมีปฏิภาณไหวพริ บเป็ นอย่างสู ง