Page 235 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

องอาจ อินทนิเวศ ลักษณะเฉพาะทางทํานองการขับซอ / 214
5.3.2.3 การผสมผสานทํานองซอพื ้ นเมืองกับเนื้อเพลงลูกทุ่งลู กกรุ ง
การผสมผสานทํานองซอพื้นเมืองกั บเนื้อเพลงลูกทุ ่งลูกกรุ งเป็ นนวัตกรรมหนึ่ งที่พ่อครูศรี
ทวน สอนน้อย ได้สร้ างสรรค์ขึ้ นไว้ในวงการซอพื้นเมืองในจังหวัดเชียงราย และเผยขยายไปย ังลูก
ศิ ษย์ที่ประกอบอาชี พช่างซอในพื้ นที่จังหวัดใกล้เคียง
จากการสั มภาษณ์พ่อครูเรื่ อง การผสมผสานทํานองซอกับเนื้อเพลงลู กทุ ่งลู กกรุง นั้น พ่อครู
ให้เหตุ ผลว่า การนําเอาเนื้ อเพลงลูกทุ ่ งหรือลู กกรุ งบางท่อนที่ ได้รั บความนิ ยม หรื อท่อนเพลงที่ มี
เนื้อหาใกล้เคียงพอที่ จะนํามาร้องเข้ากับเรื่ องราวที่ขับซออยู่ขณะนั้ นได้ ก็สามารถนํามาใส่ได้ แต่ การ
นําเอาท่อนเพลงลูกทุ่งลูกกรุ งมาใส่ นั้ น เป็ นเพียงเพื่อสร้ างความสนุ กสนานเท่านั้ น มิ ได้ต้องการ
ความหมายสัมผัสทางฉันทลักษณ์ในทํานองมากนัก ดังนั้นนวัตกรรมทางด้านการผสมผสานทํานอง
ซอพื้ นเมื องกับเนื้ อเพลงลู กทุ่งลูกกรุ ง จึ งพบแต่ในการแสดงซอที่มี เนื้ อหาประเภทประเภทตลก
ขบขัน ชิงไหวพริ บ แฝงสาระและความรู ้ เป็ นหลัก ส่วนทํานองที่นิ ยมนําเอาเนื้ อเพลงลูกทุ่งลูกกรุง
มาร้องประกอบ โดยมากเป็ นทํานองละม้าย และเงี้ ยว เนื่องจากเป็ นทํานองที่ มีจั งหวะกระชับ
สนุ กสนาน และเหมาะสําหรั บการด้นเนื้อเพลงลงไปในทํานอง
จากการออกศึ กษางานในภาคสนาม ผู้วิจัยพบว่ ามีการนําเอาเนื้ อเพลงลูกทุ่ งลูกกรุ งมา
ผสมผสานทํานองซอพื ้นเมือง ในการแสดงช่ วงซอตลก ซึ่ งจะแสดงในช่วงบ่ ายของวัน เนื้ อหาจะ
ออกในแนวตลกขบขัน ระหว่างช่างซอคู ่ถ้องทั้งสอง
ในการนี้ ผู ้ วิจัยขอยกตัวอย่างท่อนทํานองการขับซอ ที่ มีการผสมผสานทํานองซอพื้นเมื อง
กับเนื้ อเพลงลูกทุ่งลูกกรุ ง จากการแสดงซอของนายเขียว ใจธรรม คณะทองสร้อยรวมศิ ลป์ ซึ่ งเป็ น
ลู กศิษย์ของพ่อครูศรี ทวน สอนน้อย เพื่อวิ เคราะห์ปรากฏการณ์ความสัมพันธ์ทางทํานองและคําร้อง
ที่เกิ ดขึ้น อันเป็ นนวัตกรรมของพ่อครู ศรี ทวน สอนน้อย จังหวัดเชี ยงราย