Page 81 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

61
1. เพื่อสํ ารวจและรวบรวมแหล่งภูมิปั ญญาเกี่ยวกับเกวี ยนในเขตภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย
ผลจากการลงภาคสนามเพื่อทําการศึกษาแหล่งการทําเกวียนในแต่ละจังหวัดสามารถรวบรวม
ข้อมูลโดยสรุ ปได้ ดังนี้
1. พื้นที่ที่ มีการทําเกวียน
ปั จจุบันพบว่ าย ังมีช่ างที่สามารถทําเกวียนได้อยู่ ในหลายพื ้นที่ ได้แก่
จังหวัดลําปาง พบว่ามีการทําเกวียนอยู ่ ที่ บริเวณอําเภอเกาะคา อําเภอเถิ น อําเภอเสริ มงาม
จังหวัดแพร่ พบว่ามีการทําเกวียนอยู ่ที่บริเวณอําเภอสู งเม่น
จังหวัดลําพูน พบว่ามีการทําเกวียนที่บริเวณอําเภอลี้
จังหวัดแม่ฮ่องสอน พบว่ามีการทําเกวียนที่บริเวณบ้านปางหมู อําเภอเมืองแม่ฮ่องสอน
นอกจากนี้ ที่จังหวัดน่าน พบว่ ามีการใช้เกวียนในการขนหิ น ทรายขึ้ นจากแม่นํ้ าน่ านอยู่ที่
บริเวณบ้านม่วงติ ๊ด อําเภอเมือง
2. พื้นที่ที่มีการซ่ อมแซมเกวียน
แหล่งที่มีช่างที่ย ังสามารถซ่อมแซมเกวียนได้ แต่ ในปั จจุบันอาจไม่ ได้ทําแล้วเนื่องจากอายุ
มากและไม่มีเกวียนให้ซ่อม ได้แก่
จังหวัดพะเยา พบว่ ามีพื้ นที่ที่ มีการรับซ่ อมแซมเกวียนที่ชํารุ ดเสียหายแต่ ไม่ได้ทําขึ้ นเองที่
บ้านแม่ตํ๋า อําเภอเมือง
จังหวัดแม่ฮ่องสอนพบว่ามี พื้นที่ที่มีการรับซ่ อมแซมเกวียนที่ชํารุ ดเสี ยหายอยู่ ที่ บ้านทุ่งยาวอําเภอ
ปาย ที่ ตําบลแม่คง อําเภอแม่สะเรี ยง และที่ ตัวอําเภอแม่สะเรี ยงเอง
จังหวัดเชี ยงราย พบว่ามีพื้ นที่ที่มีการรับซ่อมแซมเกวียนที่ชํารุ ดเสียหายอยู ่ ที่ อําเภอพาน
จังหวัดลําพูน พบว่ ามีพื้ นที่ที่มีการรับซ่อมแซมเกวียนที่ชํารุ ดเสียหายอยู่ที่ อําเภอเวียงยอง
3. ช่างที่สามารถทําเกวียนได้
ส่ วนใหญ่ ช่างที่ทําหรื อซ่อมแซมได้จะเสียชี วิตไปแล้ ว แต่ก็พบว่าในบางพื้ นที่ก็ย ังมีช่างที่
สามารถทําเกวียนหรื อซ่อมแซมเกวียนได้อยู่หลายท่าน ดังนี้
3.1 จังหวัดแพร่ ที่ บ้านท่ าล้อ ตําบลหัวฝาย อําเภอสู งเม่น จังหวัดแพร่ พบว่าย ังมีช่ างที่
สามารถทําเกวียนได้อยู่ 3 ท่ าน คือ
สล่าบุญช่วย ขุนกันอายุ 70ปี อยู่บ้านเลขที่ 112/3หมู่ 13บ้านท่าล้อตําบลหัวฝายอําเภอสูงเม่น
สล่ารัญจวน ไก่แก้ว อายุ 55 ปี อยู่ บ้านเลขที่ 180/7 บ้านท่ าล้อ ตําบลหัวฝาย อําเภอสูงเม่น
สล่าโต๊ะ ชาวนา อายุ 72 ปี อยู่ บ้านเลขที่ 97 หมู่ 13 บ้านท่าล้อ ตําบลหัวฝาย อําเภอสูงเม่น
ซึ่ งปั จจุ บัน สล่ ารัญจวน และสล่ าโต๊ ะ ย ังช่ วยกันทํ า เกวี ยนจําลองขนาดเล็ ก
ออกจําหน่ายเพื่อใช้เป็ นเครื่ องประดับ หรื อเป็ นของที่ระลึ กอยู่
3.2 จังหวัดลําปาง พบว่าย ังมีช่ างที่สามารถทําเกวียนได้อยู่ 3 ท่าน คือ