Page 215 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

197
103 ) กล่าวว่า “ นาฏศิลป์ นั้ นหมายถึงการฟ้ อนรําซึ่ งมีอยู่ด้วยกันทุกชาติทุกภาษา ไม่มีใครที่จะไม่มี
คนป่ าก็มีการฟ้ อนรํา เมื่ อเสี ยงกลองขึ้ นตึง-ตึง-ตึง-ตึง เมื่ อไหร่คนป่ าก็จะน้อมไปตามจังหวะกลอง
เรื่ องนี้ ได้เห็นมาจนรู ้สึ กว่าจะกลายเป็ นส่ วนหนึ่ งของธรรมชาติ” การฟ้ อนรํานั้ นแต่แรกอาจจะเป็ น
อาการดีใจหรื อเสี ยใจ เมื่อเสี ยใจก็ ตีอกชกหัว ดี ใจก็กระโดดโลดเต้น แล้วต่อมามีดนครี มาประกอบ
อาจจะเป็ นฆ้องกลอง หรื อไม้พลองกระบองเพชรเคาะออกมาให้เป็ นจังหวะ ก็เกิดมีจังหวะ จาก
จังหวะขึ้ นมาแล้ว จึงมีข้อกําหนดว่าการฟ้ อนรํานั้นจะต้องมีท่าไหนบ้าง และควรจะมีท่าไหน จึงจะ
เรี ยกว่าถูกจังหวะการฟ้ อนรํา ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ ปราโมช ย ํ้ าว่า การนาฏศิ ลป์ นั้น เริ ่ มจากมีจังหวะ แล้วก็
จับเรื่ อง ต่อจากนั้นก็บรรยายละเอียดถึงกระบวนการพัฒนาการผสมผสาน การพัฒนาการฟ้ อนรําให้
เป็ นรู ปแบบที่สมบูรณ์ของแต่กลุ่มชาติพันธุ์
ตารางที่ 6.1 เปรี ยบเทียบท่ารําระบําอัปสรสราญ ท่ารําจากนาฏศิ ลป์ ส่ วนกลาง ท่ารําพื้นบ้าน
และภาพจากทับหลังปราสาทศีขรภูมิ
ที่
ท่ารํ าระบํา
อัปสรสราญ
ท่ารําจากนาฏศิลป์
ส่ วนกลาง
ท่ารําจากทั บหลัง
ปราสาทศีขรภูมิ
ท่ารํา
พื้นบ้าน
1 ท่ าเดินนําลีลาการ
ก้าวเท้า การจีบ การ
เอียงศีรษะจาก
นาฏศิลป์ ส่ วนกลาง
- ท่าบัวชูฝักแปลง
- ท่ากินนรรํา
นําการจี บ การก้าวเท้า
การเอี ยงศีรษะมาใช้
- ท่าบัวชูฝักในแม่ บท
ใหญ่
- ท่ากินนรรําในแม่บท
ใหญ่
- -
2 ท่ าไหว้
- ลีลาการกันเข่า
ย ักตัวจากนาฏศิ ลป์
ส่ วนกลางการยืนจาก
ทับหลังปราสาท
ท่าไหว้
-ลีลาการย ักตัว
การกันเหลี่ยมของตัวพระ
การพนมมือคล้าย
ท่าไหว้ แต่เป็ นภาพตี
ฉิ ่ งของพระพรหม
- ลีลาการกัน
เหลี่ยมและการยืน
ท่าไหว้
3 ท่ าพรหมสี่หน้า พรหมสี่หน้า - -