272
วั
ฒนธรรม ชุ
มชน หมู
่
บ้
าน ทั
้
งสองแห่
งนั
้
น การเปลี่
ยนแปลงในระบบเศรษฐกิ
จมี
แนวโน้
มที่
กํ
าลั
ง
เปลี่
ยนแปลงจากระบบเศรษฐกิ
จแบบดั
้
งเดิ
มไปสู
่
ระบบเศรษฐกิ
จ สํ
าหรั
บการเปลี่
ยนแปลงระบบเครื
อ
ญาติ
นั
้
นปรากฏว่
า ความสั
มพั
นธ์
ระหว่
างเครื
อญาติ
ย ั
งมี
ความแน่
นแฟ้
น ในด้
านความสั
มพั
นธ์
ทาง
สั
งคมมากกว่
าด้
านเศรษฐกิ
จ การเปลี่
ยนแปลงในระบบกลุ ่
มทางสั
งคมนั
้
น หั
วหน้
าครอบครั
ว ทั
้
ง
สองหมู
่
บ้
านเริ
่
มมี
สถานภาพ และบทบาทเพิ
่
มขึ
้
นบ้
าง และการเปลี่
ยนแปลงในระบบการพั
กผ่
อน
หย่
อนใจได้
เปลี่
ยนไปอย่
างรวดเร็
วโดยเฉพาะในด้
านที่
เกี่
ยวกั
บสิ ่
งอํ
านวยความสะดวกประเภทต่
างๆ
เช่
น โทรทั
ศน์
พั
ดลม เป็
นต้
น
-
ด้
านพิ
ธี
การแต่
งงาน เยาวชนส่
วนมากมี
ความคิ
ดเห็
นต่
อพิ
ธี
การแต่
งงานแตกต่
าง
กั
น เพราะว่
า
เปลี่
ยนแปลงไปตามเศรษฐกิ
จและสั
งคม หรื
อเปลี่
ยนแปลงไปตามยุ
คสมั
ย ซึ
่
งสอดคล้
องกั
บทฤษฎี
ของสมศั
กดิ
์
ศรี
สั
นติ
สุ
ข และสุ
วรรณ บั
วทวน (2525 : 164) ได้
ศึ
กษาวิ
จั
ยเรื่
อง การ
เปลี่
ยนแปลงทางสั
งคมและวั
ฒนธรรมของชุ
มชนสองแห่
งในจั
งหวั
ดขอนแก่
น คื
อ หมู
่
บ้
านอั
มพวั
น
และหมู
่
บ้
านคํ
าแก่
นคู
ณ จากการศึ
กษาวิ
จั
ยพบว่
า ลั
กษณะของการเปลี่
ยนแปลงทางสั
งคมและ
วั
ฒนธรรม ชุ
มชน หมู
่
บ้
าน ทั
้
งสองแห่
งนั
้
น การเปลี่
ยนแปลงในระบบเศรษฐกิ
จมี
แนวโน้
มที่
กํ
าลั
ง
เปลี่
ยนแปลงจากระบบเศรษฐกิ
จแบบดั
้
งเดิ
มไปสู
่
ระบบเศรษฐกิ
จ สํ
าหรั
บการเปลี่
ยนแปลงระบบเครื
อ
ญาติ
นั
้
นปรากฏว่
า ความสั
มพั
นธ์
ระหว่
างเครื
อญาติ
ย ั
งมี
ความแน่
นแฟ้
น ในด้
านความสั
มพั
นธ์
ทาง
สั
งคมมากกว่
าด้
านเศรษฐกิ
จ การเปลี่
ยนแปลงในระบบกลุ
่
มทางสั
งคมนั
้
น หั
วหน้
าครอบครั
ว ทั
้
ง
สองหมู
่
บ้
านเริ
่
มมี
สถานภาพ และบทบาทเพิ
่
มขึ
้
นบ้
าง และการเปลี่
ยนแปลงในระบบการพั
กผ่
อน
หย่
อนใจได้
เปลี่
ยนไปอย่
างรวดเร็
วโดยเฉพาะในด้
านที่
เกี่
ยวกั
บสิ ่
งอํ
านวยความสะดวกประเภทต่
างๆ
เช่
น โทรทั
ศน์
พั
ดลม เป็
นต้
น และเยาวชนย ั
งมี
ความคิ
ดเห็
นว่
า ในอดี
ตการที่
ชายหนุ ่
มหญิ
งสาวมี
เพศสั
มพั
นธ์
ก่
อนแต่
งงานจะถู
กตํ
าหนิ
และได้
รั
บการดู
ถู
กเหยี
ยดหยามจากคนในหมู
่
บ้
านมาก
มี
ความ
แตกต่
างกั
บปั
จจุ
บั
นเมื่
อชายหนุ
่
มหญิ
งสาวหมั
้
นหมายกั
นแล้
วมั
กใช้
ชี
วิ
ตอยู
่
ด้
วยกั
นฉั
นท์
สามี
ภรรยาเพื่
อ
เป็
นเรี
ยนรู
้
นิ
สั
ยซึ
่
งกั
นและกั
น อย่
างมี
นั
ยสํ
าคั
ญที่
ระดั
บ . 01 ซึ
่
งสอดคล้
องกั
บผลงานวิ
จั
ยของจรรยา
เรี
ยนไธสง (2545 : 79-80) ได้
ศึ
กษาความเชื่
อและค่
านิ
ยมต่
อการมี
เพศสั
มพั
นธ์
ก่
อนการแต่
งงานของ
กลุ
่
มตั
วอย่
างที่
มี
เพศ อาชี
พ ระดั
บการศึ
กษา สถานภาพสมรส และวั
ย พบว่
า วั
ยทํ
างานและวั
ยรุ
่
นใน
เขตอํ
าเภอเมื
อง จั
งหวั
ดมหาสารคาม มี
ความคิ
ดเห็
น ความเชื่
อ และค่
านิ
ยมต่
อกามี
เพศสั
มพั
นธ์
ก่
อน
การแต่
งงานอยู
่
ในระดั
บปานกลาง
- ด้
านการส่
งตั
วเข้
าหอ เยาวชนในระดั
บช่
วงชั
้
นที่
4 และระดั
บอุ
ดมศึ
กษามี
ความคิ
ดเห็
นต่
อการส่
งตั
วเข้
าหอแตกต่
างกั
น เยาวชนมี
ความคิ
ดเห็
นว่
าในอดี
ตส่
วนใหญ่
ฝ่
ายชายจะแต่
ง
เข้
าบ้
านฝ่
ายหญิ
ง แต่
ในปั
จจุ
บั
นชายหญิ
งเมื่
อแต่
งงานแล้
วจะอยู
่
บ้
านของตนเอง หรื
ออยู
่
ต่
างจั
งหวั
ดที่
ตนทํ
างานอยู
่
และในอดี
ตกั
บปั
จจุ
บั
นการจั
ดเตรี
ยมห้
องหอ เป็
นสิ
่
งสํ
าคั
ญจึ
งต้
องให้
ผู
้
เฒ่
าผู
้
แก่
ที่
มี