Page 35 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๒๔
เป็ นอันหนึ่ ง แต่ก็กลับเปิดพื้นที่ให้กับความแตกต่างหลากหลายทางวัฒนธรรม เมื่ อมีการให้
คุณค่าความหมายของความเป็ นพวนร่วมกันในกลุ่มต่าง ๆ การแสดงออกถึงสํานึกร ับรู้ จดจํา
ตัวตนของชาวพวนสู่ สาธารณะ จึงเป็ นประเด็นสํ าคัญที่ชี้ให้ เห็นการเลือกหยิ บอัตลักษณ์
บางอย่างมาประดิษฐ์สร้างและแสดงบนเวทีที่มี คนภายนอกเป็นผู ้ ชม ซึ ่งเวทีดังกล่าวย่ อมมี
จินตนาการของผู ้ชมที่ต้องการเห็นความเป็ นพวนและส่งผลให้ชาวพวนเลือกหยิบอั ตลักษณ์
ขึ้นมาเพื่อสนองจินตนาการ อนึ่ง อัตลักษณ์ ต่าง ๆ ของชาวพวนที่ถูกเลือกหยิบมาก็ล้วนเป็ นสิ่ง
ที่ “ขายได้” ในกระแสการส่งเสริมการท่องเที่ยวและการอนุร ักษ์วัฒนธรรมประเพณีของไทย
ทั ้ งสิ้น
๓.๒ งานวิ จัยที่ จําเพาะด้ านประเพณี และพิ ธีกรรมของกลุ่มชาติ พันธุ์พวนใน
ประเทศไทย
กลุ่มสุ ดท้ายของงานวิจัยที่เกี่ ยวข้อง ซึ่งนั บว่าเป็นข้อมูลที่ตรงกับการวิจัยนี้ ทั ้ งหมด ได้แก่
วิจัยที่จําเพาะด้านประเพณีและพิธีกรรมของกลุ่มชาติพันธุ์พวน อันประกอบจากความเชื่อของ
กลุ่มชาติพันธุ ์พวนในประเทศไทย ตลอดจนบริบททางวัฒนธรรมอันเชื่ อว่าเป็ นพื้นฐานของ
ประเพณีบุญกําฟ้า เห็นได้จาก
วิทยานิ พนธ์เรื่อง การร ับนวัตกรรมและพิ ธีกรรมทางศาสนา: ศึกษากรณี ชุมชนไทย
พวนในจังหวัดลพบุรี ของ เชาว์วัย ศุ ภรตรีทิเพศ (๒๕๔๒) เพื่อเสนอในหลักสูตรปริญญา
มานุ ษยวิทยามหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยได้ศึกษาถึงความเปลี่ยนแปลงในพิธีกรรม
จากอดีตสู ่ป ัจจุบันของไทยพวนบ้านกล้วย ในจังหวัดลพบุรี พบว่าการนําความพัฒนาและความ
ทันสมัยมาสู่ชุมชน ได้แก่การขุดคลองชลประทาน และการตัดถนนหลวงเข้าสู่ตัวเมือง ส่ งผล
กระทบโดยตรงต่อระบบความเชื่อและพิธีกรรมที ่ สืบทอดมายาวนานภายในหมู่บ้าน เกิดจาก
ป ัจจัย ๒ ประการที่ มาพร้อมกับแผนการพัฒนาของภาคร ัฐ ได้แก่ ๑) การร ับนวัตกรรมทางวัตถุ
เช่น สิ่งอํานวยความสะดวกต่างๆ ยานพาหนะ ทําให้พฤติกรรมความเป็ นอยู ่ของชาวบ้าน
เปลี่ยนไป ส่งผลถึงการประกอบพิธีกรรม ที่ ได้นําวัสดุที่หาได้ตามยุคสมัยและเป็นสิ่งที่ ต้องซื้อหา
เข้ามาแทนที่สิ่งของเดิมที่ เสียเวลาในการทํ ากว่ามาก และยังเป็นของที่คนในหมู่บ้านนํ ามาช่ วย
ในงานพิธีกรรมของแต่ละบ้าน ความเอื้อเฟื้ อเผื่อแผ่ต่อกันและความสนิทสนมระหว่างครอบคร ัว
แต่ละครอบคร ัว ก็ได้ร ับผลกระทบตามไปด้วย และ ๒) การร ับนวัตกรรมที่ไม่ใช่วัตถุ เช่น
เศรษฐกิจแบบทุนนิ ยม ทําให้ การประกอบอาชีพ หรือการผลิตผลผลิตทางการเกษตรป้ อนเข้าสู่
ตลาดมากขึ้น และคํานึงถึงระบบเศรษฐกิจมากกว่าการผลิตไว้ใช้เองในบ้าน หรือนํ าไป
แลกเปลี่ยนภายในหมู่บ้านอย่างเช่นในอดีตกลายเป็นสิ่งที่ไม่นิยมทํากันในป ัจจุบัน
วิทยานิพนธ์เรื่อง เปรียบเที ยบค่านิ ยมที่ ปรากฏในบทสู่ ขวัญของพวน ตําบลหาด
เสี้ยวกับค่านิ ยมที่ พึงประสงค์ ของ ศีลธรรม ศรีสุ ข (๒๕๓๓) ซึ่งเป็ นวิทยานิพนธ์ ระดับ
มหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ พิษณุโลก ได้ศึกษาบทสู่ขวัญของพวนบ้านหาด
เสี้ยว ๑๓ ประเภท ได้แก่ บทสู่ขวัญหลานน้ อย นาคเณร นาคพระ ผู้สึกจากพระ-เณร ทหาร
ทหารกลับถิ่ น บ่าว – สาว ผู้เฒ่า บ้านใหม่ ผู้ป ่วย ญาติผู้ตาย ข้าว และ บทสู่ขวัญควาย