Page 88 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

80
นิยมในคุ ณค่าของดนตรีทุกประเภทเพราะว่าดนตรี แต่ละประเภท ต่างก็ มีความเหมาะสมตามแต่โอกาส
และอารมณ์ที่แตกต่ างกันไป...” (พระสุ รเสียง พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พระราชทานสัมภาษณ์
แก่สื่ อมวลชนชาวอเมริ กันในรายการวิทยุเสียงอเมริ กา เมื่อวันที่ 27 มิถุ นายน 2503)
ดนตรี เกิดจากการสร้ างสรรค์ของมนุ ษย์และสิ ่ งที่สร้ างสรรค์นี้ จัดว่ าเป็ นส่ วนหนึ่ งของ
วัฒนธรรม ดนตรี จะเข้าไปเกี่ยวข้องกับวิถีชี วิตของคนในทุกๆ ระดับซึ่ งอาจเกิดจากแรงบันดาลใจ ที่จะ
พยายามสะท้อนภาพความเป็ นจริงของตน หรื อสะท้อนภาพความเป็ นจริ งของสังคมที่ เกิดขึ้ นในแต่ ละ
ยุคสมัย ปัจจัยความเป็ นอยู่สภาวะแวดล้อมจะเป็ นตัวกําหนดหรื อเป็ นวัตถุดิบที่ จะนํามาผสมผสานและ
สร้ างสรรค์กับแนวคิดทางศิ ลปะที่สะท้อนผ่ านออกมาทางดนตรีและบทเพลงในแง่ มุมต่ างๆ ได้อย่าง
ชัดเจน ดนตรี หรื อบทเพลงเปรี ยบเสมือนการบันทึกภาพทางประวัติ ศาสตร์ ชนิดหนึ่ งที่ สะท้อน
เหตุการณ์สําคัญต่างๆ หรื อสะท้อนแนวคิ ด อุดมการณ์ ในแต่ละยุคสมัยอย่างต่อเนื่อง เช่ น การนําดนตรี
และบทเพลงมาเพื่ อเป็ นสื่ อในการต่อสู้ ทางปั ญญาเพื่ อแย่ งชิ งพื้นที่ ทางสั งคมตลอดจนพื้ นที่ ทาง
วัฒนธรรม ซึ่ งทําให้สามารถมองเห็ นถึงวิธีคิด สาระ และภาพสะท้อน ต่างๆ ในสังคมที่ มีมิติ สัมพันธ์ใน
หลายๆ ด้านที่น่ าสนใจ จากประสบการณ์ของมนุ ษยชาติตั้งแต่อดี ตมา เป็ นเครื่ องแสดงให้เห็นว่าไม่มี
สิ ่ งใดที่ จะเชื่ อมความสั มพันธ์ของมนุ ษย์ให้กระชับได้ ดีเท่ ากับเสี ยงดนตรี มีมนุ ษย์ก็ มีเสียงดนตรี
เสี ยงดนตรี เป็ นเสียงที่รวมมนุ ษย์ ขงจื้อนักปราชญ์ชาวจีนได้กล่าวเอาไว้ว่า “ดนตรี นําความสามัคคีสู่
ปวงชน ดนตรี เป็ นภาษาสากลที่ ทุกคนรับรู ้ได้ สัญลักษณ์เป็ นสื่ อภาษาทางปัญญา ในขณะที่ดนตรี เป็ น
สื่ อแห่ งจิตใจ” (สุ กรี เจริ ญสุข ,2538 : หน้า 8 ) อย่างเช่ นที่ ท่านพุทธทาสได้กล่าวไว้ว่า ดนตรี และศิ ลปะ
บริ สุ ทธิ์ มีคุ ณสนับสนุ นความมีจิตว่ าง เราฟังดนตรี กันที่ความไพเราะ ก็เหมือนกับการศึกษาธรรมะกัน
เพราะความไพเราะของธรรมะนั้ นเอง”
ดนตรี หรื อบทเพลงนั้นถื อได้ว่าเป็ นภาษาแห่ งอารมณ์ ซึ่ งคีตกวีหรื อนักแต่งเพลงได้พยายาม
กระตุ ้ นออกมาเป็ นเสียงเพลง มี ทั้ งที่จงใจกระตุ้นและที่เกิดจากประสบการณ์ ของตนเองดังกล่าวแล้วใน
ตอนต้นว่ าเพลงเป็ นสื่อกลางในการติดต่อ และการทําความเข้าใจกันระหว่างมนุ ษย์ที่ เก่าแก่ที่สุ ด เพลงจึง
เป็ นภาษาหรื อเครื่ องมือที่สําคัญของมนุษย์ในสื่อความคิดต่อกัน
เพลงเป็ นงานทางศิลปะที่มนุษย์สร้ างสรรค์เพื่อใช้เป็ นสื่ อ การแต่งเพลงนั้ นเป็ นจุดหนึ่ งที่นัก
ดนตรี ทั้งหลาย ควรจะทําเพราะการแต่งเพลง จะบ่งบอกถึง ความรู ้ สึ ก อารมณ์ จินตนาการ และความ
เป็ นตัวตนของนักดนตรี คนนั้ น การแต่งเพลง แต่ งคําร้ องหรือทํานอง การเรี ยบเรี ยงเสี ยงประสานเป็ น
เรื่ องของศิ ลปะที่ไม่ มีผิดถูก มีแต่ ชอบ ไม่ชอบ ดี ไม่ ดี ต้องมีความคิดรวบยอด ( Concept ) ก่อนว่า
เราจะเล่ าเรื่องราวอะไร จะเป็ นสถานที่ หรื อ อาชี พแบบว่ าตัวละครในเพลงอยู่ที่ ไหนทําอะไร