Page 15 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

7
2.1 แนวคิดและทฤษฎีการสื่ อสาร
แนวคิดและทฤษฎี การสื่ อสาร เป็ นแนวคิดและทฤษฎี ที่ มีความสําคัญและเป็ นประโยชน์ เป็ น
อย่างมากในการนํ ามาคิด วิเคราะห์ และประกอบอภิ ปรายผลการวิจัยให้งานวิจัยชิ้ นนี้ น่ าเชื่อถือมาก
ยิ ่งขึ้ น ซึ่ งประเภทของการสื่ อสารสามารถจําแนกได้หลายลักษณะ หลายประเภทตามเกณฑ์ต่ าง ๆ
เกี่ยวกั บสถานการณ์การสื่ อสารที่เกิ ดขึ้ น ซึ่ งโดยปกติ จะมี เกณฑ์ในการพิจารณาแบ่ งประเภทของการ
สื่ อสารที่ เกิดขึ้นในสถานการณ์ต่ าง ๆ ได้ 5 เกณฑ์ด้วยกันคือ (กิตติมา สุ รสนธิ, 2545, น.29)
1. เกณฑ์จํานวนของผู้ที่ทําการสื่ อสาร
2. เกณฑ์ในเรื่องภาษาที่ ใช้ในการสื่ อสาร
3. เกณฑ์การเห็ นหน้ากันระหว่างผู้ ทําการสื่ อสารและผู้ รั บสาร
4. เกณฑ์ความแตกต่ างระหว่างผู้ที่ทําการสื่ อสาร
5. ลักษณะของเนื้ อหาวิชาที่มีการนําการสื่ อสารเข้าไปใช้
แต่ ประเภทของการสื่อสารมีความครอบคลุมและเกี่ยวข้องกับงานวิจัยในครั้ งนี้ หลากลักษณะ
ซึ่ งผู้ วิจัยได้สรุ ปแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับการสื่ อสารไว้ดังนี้
1. แนวคิดความหมายของกระบวนการสื่ อสาร (Communication Process)
Wilbur Schramm ได้ให้ความหมายของการสื่ อสารไว้ว่า การสื่ อสาร หมายถึง การมีความ
เข้าใจร่ วมกันต่อเครื่ องหมายที่แสดงข่าวสาร (information signs)
George A Miller ได้ให้นิ ยามคําว่า การสื่ อสาร หมายถึง การถ่ายทอดข่ าวสารจากที่หนึ่ ง
ไปย ังอี กที่หนึ่ ง
George Gerber กล่าวว่า การสื่ อสาร คือ การแสดงกิริ ยาสัมพันธ์ทางสังคม (social
interaction) โดยใช้สัญลักษณ์และระบบสาร (message sustems)
ในแง่มุมของกระบวนการสื่ อสารในการวิจัยนี้ กระบวนการสื่ อสาร หมายถึง กระบวนการ
ในการถ่ายทอดความรู ้สึ กนึ กคิด หรื อความคิดเห็น หรื อข่าวสารข้อมู ลจากบุคคลหนึ่ งไปย ังบุคคลหนึ่ ง
โดยอาศัยผ่ านสื่อต่าง ๆ ไปย ังกลุ ่มเป้ าหมายให้ เกิดความเข้าใจและสนองตอบต่อข้อมู ลข่าวสารต่าง ๆ
ที่ ได้รับ เมื่ อพิ จารณาจากความหมายของกระบวนการสื่ อสารแล้วองค์ประกอบที่ สํ าคัญของการ
ติดต่อสื่ อสารมีดังนี้ (1) ผู้ส่ งข่าวสาร (sender) (2) ข่าวสาร(message) (3) สื่ อหรือเครื่ องมื อในการ