Page 15 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

บทที่ ๑
บทนํา
๑.ความสําคัญและความเปนมาของการวิจั ย
ดินแดนลานนา คือเขตพื้นที่ ๘ จั งหวัดภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย อันประกอบ
ไปดวย จังหวัดเชียงใหม จังหวั ดลําพูน จังหวัดลํ าปาง จังหวัดเชียงราย จังหวัดพะเยา จังหวั ด
แพร จังหวั ดนาน และจังหวัดแมฮองสอน เปนดินแดนที่มีความหลากหลายทางชาติพั นธุ อาทิ
เชน ไทยวน ไทลื้อ ไทเขิน ไทใหญ ไทยอง และชาวไทยภู เขาเผาตางๆ กระจายไปทั่ วพื้นที่ ดวย
ความหลากหลายทางชาติพันธุนี้เอง ทํ าใหลานนาอุดมสมบูรณไปดวยวั ฒนธรรมในดานตางๆ
ทั้งที่เปนวัฒนธรรมรวมและแตกตางไปตามชาติพันธุ โดยเฉพาะศิลปวัฒนธรรมดานนาฏศิลป
ดนตรีของลานนามีเอกลักษณที่ โดดเดน แตกตางไปจากภูมิ ภาคอื่นของประเทศ ศิ ลปะการ
ตอสู(เจิง) ศิลปะการฟอน ศิลปะการดนตรี ศิลปะการซอ และศิ ลปะการตีกลองของลานนา มี
รูปแบบเฉพาะที่ควรค าแกการศึ กษา อนุรักษ สื บสานไว เปนมรดกทางวัฒนธรรมของชาติ
สืบไป
นายมานพ ยาระณะ เปนผูมีความเชี่ยวชาญดานศิลปะการฟอน ศิลปะการตอสู (เจิง
มวย เจิงดาบ เจิงหอก) และศิลปะการตีกลองพื้นบ านลานนา (กลองไชยมงคล กลองบูชา
กลองมองเซิง กลองปูเจ) เปนผูประดิษฐกระบวนทาฟอนผางขึ้นใหมจนเป นแบบฉบับของ
การทําตําราเรียนของวิทยาลัยนาฏศิลปเชียงใหม เปนผูมีความมุงมั่นที่จะถายทอดภู มิปญญา
ที่ตนเองมีอยูใหกับลูกหลาน เพื่ออนุรักษ ฟนฟู และสืบสาน ศิลปะการแสดงลานนาใหยั่ งยืนคง
อยู เปนสมบั ติของชาติ จึ งไดรับการยกย องเชิ ดชูเกียรติจากสํานั กงานคณะกรรมการ
วัฒนธรรมแห งชาติ เปนศิลป นดี เดนจังหวัดเชียงใหม ไดรับรางวัลเพชรล านนา จาก
มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม ไดรับยกยองเชิดชูเกียรติจากสภาการศึกษา เปนครูภูมิปญญา
รุนที่ ๓ และไดรับการยกย องเชิ ดชู เกียรติเปนศิ ลป นแหงชาติ สาขาศิ ลปะการแสดง (การ
แสดงพื้นบาน - ชางฟอน) พุทธศั กราช ๒๕๔๘
สํานั กงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห งชาติ กระทรวงวั ฒนธรรม ในฐานะที่เป น
องคกรแหงความรูและการขับเคลื่อนวัฒนธรรม วิถีชีวิต และภูมิป ญญา ซึ่งมีพันธกิจที่สําคัญ
ประการหนึ่ง คื อ วิจั ยและพัฒนาระบบการจั ดการองคความรู ดานวั ฒนธรรม วิถีชี วิตและ
ภูมิป ญญา จึงมี ความจําเปนที่ จะต องดําเนินการจั ดเก็บองคความรูทางดานศิลปะการแสดง
ของนายมานพ ยาระณะ ซึ่งปจจุ บันมี อายุ ๗๙ ป แลว เพื่ อใหอนุชนรุ นหลังไดมีโอกาสใช