บทคั
ดย
อ
การวิ
จั
ยเรื่
อง “องค
ความรู
ศิ
ลป
นแห
งชาติ
: นายสํ
าราญ เกิ
ดผล” เป
นงานวิ
จั
ยที่
ใช
ระเบี
ยบ
วิ
ธี
วิ
จั
ยเชิ
งคุ
ณภาพ มี
คํ
าถามวิ
จั
ยเพื่
อศึ
กษาเกี่
ยวกั
บประวั
ติ
ศิ
ลป
น ผลงานดนตรี
เอกลั
กษณ
ด
านดนตรี
ไทย
องค
ความรู
ดนตรี
ไทย และการถ
ายทอดดนตรี
ไทย การวิ
จั
ยใช
ข
อมู
ลจากการศึ
กษาค
นคว
า ข
อมู
ลปฐมภู
มิ
ข
อมู
ลทุ
ติ
ยภู
มิ
ข
อมู
ลภาคสนาม และบริ
บทด
านข
อมู
ลจากบุ
คคลที่
เกี่
ยวข
อง ผลการวิ
จั
ย พบว
า
นายสํ
าราญ เกิ
ดผล เกิ
ดในสายตระกู
ลนั
กดนตรี
เมื
่
อวั
นที
่
๒๒ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๗๐
ที่
จั
งหวั
ดพระนครศรี
อยุ
ธยา เริ่
มเรี
ยนป
พาทย
ตั้
งแต
อายุ
๙ ขวบ ต
อมาได
เรี
ยนดนตรี
เพิ่
มเติ
มในสํ
านั
ก
ดนตรี
บ
านพาทยโกศล ระหว
างนั้
นได
ศึ
กษาเพลงต
างๆ หลั
กการแต
งเพลง การบั
นทึ
กโน
ตสากล
เมื่
อ พ.ศ. ๒๔๙๗ ท
านได
รั
บมอบสิ
ทธิ์
ในการประกอบพิ
ธี
ไหว
ครู
และได
รั
บมอบโน
ตเพลงไทย
สายบ
านพาทยโกศลทั้
งหมดจากนายอาจ สุ
นทร นอกจากบทบาททางด
านดนตรี
แล
ว นายสํ
าราญ
เกิ
ดผล ยั
งเป
นแพทย
แผนไทย และดํ
ารงตํ
าแหน
งกํ
านั
นตํ
าบลบางชะนี
อํ
าเภอบางบาล จั
งหวั
ด
พระนครศรี
อยุ
ธยาด
วย เกี
ยรติ
ประวั
ติ
สู
งสุ
ดที่
ได
รั
บคื
อได
รั
บการเชิ
ดชู
เกี
ยรติ
ให
เป
นศิ
ลป
นแห
งชาติ
สาขาศิ
ลปะการแสดง (ดนตรี
ไทย) ประจํ
าป
๒๕๔๘ ด
านผลงานดนตรี
นายสํ
าราญ เกิ
ดผล
ได
สร
างสรรค
ผลงานดนตรี
โดยแต
งเพลงสามไม
ในเถา เป
นเพลงแรกในป
๒๔๘๘ จากนั้
นจึ
งแต
ง
เพลงไทยอี
กเป
นจํ
านวนมาก คื
อ เพลงทางเดี่
ยวด
วยเครื่
องดนตรี
ชนิ
ดต
างๆ เพลงหน
าพาทย
เพลง
โหมโรง เพลงเถา เพลงอั
ตรา ๓ ชั้
น เพลงเรื่
อง เพลงประกอบระบํ
า แต
งเพลงทางขั
บร
อง การบรรจุ
เพลงตั
บ และการบั
นทึ
กโน
ตเพลงด
วยโน
ตสากล ด
านเอกลั
กษณ
ทางดนตรี
ของนายสํ
าราญ เกิ
ดผล
ปรากฏความโดดเด
น คื
อ การรั
กษารู
ปแบบทางเพลงของสายสํ
านั
กบ
านพาทยโกศล ความเป
นศิ
ลป
น
ดนตรี
ที่
มี
ความรู
ความสามารถด
านระนาดเอก ความเป
นนั
กประพั
นธ
เพลงไทย ความเป
นอาจาริ
ยบุ
คคล
และความเป
นศิ
ลป
นแห
งชาติ
องค
ความรู
ด
านผลงานดนตรี
ของนายสํ
าราญ เกิ
ดผล ประกอบด
วยคํ
าอธิ
บายสาระด
าน
หลั
กการเพลงหน
าพาทย
ไหว
ครู
องค
ความรู
ของนายสํ
าราญ เกิ
ดผลที่
เป
นผลงานการแต
งเพลงไทย
ซึ่
งนํ
าเสนอในงานวิ
จั
ยนี้
ประกอบด
วยเพลงหน
าพาทย
ไหว
ครู
เพลงโหมโรง เพลงเรื่
อง เพลงเถา
ประเภทเพลงสํ
าเนี
ยงไทย เพลงชุ
ดเพื่
อแผ
นดิ
น เพลงสํ
าเนี
ยงจี
น เขมร ฝรั่
ง ลาว และชุ
ดเพลงที่
แต
ง
โดยมี
สมุ
ฏฐานจากไทยสากล ลู
กทุ
ง