Page 341 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๓๒๓
ส่วนชุมชน ๗ เป็ นแหล่งที่จับจองของทาสที่ถูกปล่อยตัวเป็ นอิสระในสมัยรัชกาลที่ ๕เป็ นที่รก
ร้ างเช่นเดียวกันตั ้ งบ้ านเรือนแถวถนนสายนิ กรบํารุง
ทั ้ งหมดนี ้ ถ้ าดูตามลักษณะพื ้ นที่แล้ วอยู่ในชุมชนเมืองชั ้ นใน อันเป็ นเขตใจกลางเมืองเป็ นชุมชน
เมืองที่อพยพมาอาศัยหลังจากที่กรุงสุโขทัยถูกครอบครองโดยกรุงศรี อยุธยาในสมัยขุนหลวงพะงั่ว ตาม
จารึ กในลานทองเมืองเพชบุร เคยรุ่งเรื องมาตั ้ งแต่สมัยก่อนกรุงสุโขทัยมี ประวัติศาสตร์ร่ วมกับขอม
มาถึงยุคสุ โขทัยยุคต้ นสู่ในสมัยในสมัยกรุงสุโขทัยยุคปลายและถูกครอบครองโดยกรุงศรี อยุธยา ราว
พ.ศ. ๑๙๒๖โดยสมัยขุนหลวงพะงั่วและถูกทิ ้ งร้ างไป
และมีคนจีนอพยพและคนไทยจากต่างจังหวัดเช่นน่านมาสร้ างชุมชนที่ ๖และ๗ พัฒนาชุมชน
ที่ตนอาศัยจนรุ่งเรื องทั ้ งด้ านการศึกษาและด้านเศรษฐกิ จและด้ านการท่องเที่ยว
การศึกษาภู มิหลังของชุมชนที่ ๘,๙,โดยศึกษาจากประวัติของวั ดและสถานที่สําคัญ
เขตชุมชน ๘,๙ตั ้ งอยู่ในเนื ้ อที่กํ าแพงเมืองเก่าตามพระราชดําริของสมเด็จฯกรมพระยาดํารงรา
ชานุภาพ(๒๕๔๐,หน้า๒) ได้ กล่าวถึงการสร้ างเมืองเพชรบูรณ์ไว้ ในหนังสือเรื่องความไข้ เมืองเพชรบูรณ์
ไว้ ดังนี ้
“สันนิษฐานว่าเป็ นเมืองที่สร้ างขึ ้ นมา ๒ ยุค แต่สร้ างซํ ้ าลงในที่เดียวกัน
สิ่งสําคัญคือเจดี ย์ทรงพุ่มข้ าวบิ ณฑ์(ศิ ลปะร่วมสมัยสุโขทัย)วัดมหาธาตุ
และวัดโบราณ ซึ่งทําให้ เข้ าใจว่ายุคแรกสร้ างขึ ้ นเมื่อกรุ งสุโขทัยหรือ
พิษณุโลกเป็ นเมืองหลวงเอาลํานํ ้ าไว้ กลางเมืองเช่นเดียวกับเมื องพิษณุโลก
กําแพงเมืองมี ลักษณะเป็ นกํ าแพงดิน กว้ างยาวด้ านละ ๘๐๐ เมตร
ยุคที่ สองสร้ างในแผ่นดินพระนารายณ์มหาราชมีป้ อมกําแพงก่ อด้ วย
อิฐปนศิลาสันนิษฐานว่าคล้ ายที่เมืองนครราชสีมาแต่เล็กและเตี ้ ยกว่า
เอาแม่นํ ้ าไว้ กลางเมืองเหมือนกัน เพียงแต่ สร้ างกําแพงเมืองให้ เล็กลงกว่าเดิม”
ชุมชนบ้ านในเมืองตั ้ งอยู่ในเมืองที่ถูกสร้ างขึ ้ นในยุคที่สองที่ สร้ างในสมัยแผ่นดินพระนารายน์
มหาราชมีป้ อมกํ าแพงเมืองก่อด้ วยอิ ฐปนศิลา เอาแม่นํ ้ าป่ าสักไว้ กลาง เหมือนเมืองนครราชสีมาโดย
สร้ างกําแพงเมืองให้ เล็กและเตี ้ ยกว่ าเดิม
เมืองเพชรบูรณ์ ในยุคแรกมีลักษณะอย่างไรวศิน ปั ญญาวุธตระกูล(2547-2551หน้า๙๔)
ประวัติเมืองศาสตร์ เพชรบูรณ์ ในยุคจารีตไทย ได้ อ้างถึงพระราชวินิจฉัยของสมเด็จฯ กรมพระยาดํารง
ราชานุภาพถึงสภาพของเมืองเพชรบูรณ์ ในยุคแรกน่าจะมี อาณาเขตครอบคลุมวัดมหาธาตุคืออยู่ใจ
กลางเมือง อยู่ห่างจากแม่นํ ้ าป่ าสักเก่าไปทางทิศตะวันตก จากการสํารวจทางด้ านโบราณคดีของกรม
ศิลปากรพบว่าเมืองเพชรบูรณ์มีขนาด ๘๐๐X ๑,๐๐๐ เมตรกําแพงเมืองมี ลักษณะเป็ นกําแพงดิน โดย