Page 71 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

51
รูปที ่ 45 โก่งกิ้ว ตรงด้านท้ายเกวียน ที่มีทั้งแบบธรรมดา เขียนลวดลาย และตกแต่งให้สวยงาม
สําหรั บการทําลวดลายด้านหลังเป็ นรู ปช้าง นอกจากเพื่อความสวยงามแล้ว น่าจะเกี่ ยวข้องกับความ
เชื่อของคนทางภาคเหนื อที่ ว่า ช้างเป็ นสัตว์ คู่บ้านคู่ เมือง มี ขนาดใหญ่ รูปร่ างลํ่ าสันแข็ งแรง สง่างาม
มีพละกําลังมาก มี ความรักฝู ง คอยดู แลช้างในฝูงที่ด้อยกําลังกว่า จึ งใช้เป็ นตัวแทนของพละกําลัง อํานาจ
ความสง่างาม ความน่าเกรงขาม เพราะอีกนัยหนึ่ งก็เป็ นสั ตว์พาหนะของเทพเจ้า ดังที่ มีการกล่ าวถึงไว้
คือ ช้างที่พระเป็ นเจ้าทั้ ง 4 องค์สร้างนั้ นได้มีการแบ่งวรรณะเหมื อนคนในประเทศอินเดี ย ดังนี้
อิศวรพงศ์ คื อ ช้างที่พระอิศวรสร้ างเป็ นวรรณะกษัตริ ย์ ลักษณะหนังเนื้ อดําสนิ ทผิวพรรณ
ละเอียดเกลี้ ยง หน้าใหญ่ โขมดสูง นํ้ าเต้ากลม งวงเรี ยวแลดูเป็ นต้น และปลายงาทั้ งสองใหญ่งอนขึ้นอยู่
เสมอกัน ปากรีแหลมรู ปเป็ นพวยหอยสังข์ คอกลมเมื่อเดิ นยกเป็ นสง่ าหน้าสูงกว่าท้าย ทรวงอกผึ่งผาย
ใหญ่กว้างแสดงกําลัง ท้ายเป็ นสุกร หลังเป็ นคันธนู ขนดท้องตามวงหลัง ขาหน้าทั้ งสองอ่อนประหนึ่ ง
แขนเท้า เท้าและข้อเท้าหน้าหน้ าหลังเรี ยวรัดดังฝักบัวกลม หางเป็ นข้อห่ วง สนับงา แลเห็นเป็ น 2 ชั้ น
ขมับเต็มไม่พร่อง หู ใหญ่ ช่ อม่วงข้างขวายาว ใบหูอ่ อนนุ่มมี ขนขึ้นมากกว่ าข้างซ้ าย
พรหมพงศ์ คือ ช้างที่พระพรหมสร้างเป็ นวรรณะพราหมณ์ ลักษณะเนื้ อหนังอ่อนขนอ่ อน
ละเอียด เส้นเรี ยบ หน้าใหญ่ ท้ายตํ่านํ้ าเต้าแฝด ขนงคิ้วสู ง โขมดสูง มี กระทั่ วตัวดังดอกกรรณิ การ์ ขน
หลัง ขนหู ขนปาก และขนตายาว ขุมหนึ่ งขึ้ น 2 เส้น อกใหญ่ งวงเรี ยวรัด งาใหญ่ ปลายและต้นสม
ส่ วนงาสี ดอกจําปา
วิษณุพงษ์ คื อ ช้างที่ พระนารายณ์สร้ างเป็ นวรรณะแพศย์ ลักษณะผิวเนื้อหนังหนาขนเกรี ยน
ทรวงอก คอ และสี ข้าง เท้าทั้งสี่ ใหญ่ได้ขนาด หาง งวงและหน้ายาวใหญ่อย่างประหลาด มีกระที่ หูแดง
ประไปสมํ่าเสมอกันตาใหญ่ขุ่นหลังราบ
อัคนีพงศ์ คื อ ช้างที่พระเพลิงสร้าง เป็ นวรรณะศู ทร ลักษณะผิวเนื้ อแข็งกระด้าง ขนหยาบ
หน้าเป็ นกระแดงดังแววมยุรา งาแดง หลังแดง หน้า งวงแดง ผิวเนื้ อหม่นไม่ดําสนิท ตะเกี ยบหูห่ าง
หางเขิน ตาสี นํ้ าผึ้ง
ตามตําราพระคชลักษณ์กล่าวว่า พระเป็ นเจ้าให้เกิดช้าง 7 สี คื อ เหลือง ขาว แดง เขียว ดํา ม่ วง
เมฆ และต้องประกอบด้วยศุภลักษณะ (ลักษณะดี ) อี ก 11 ประการ คือ ขน หาง ตา เล็ บ อัณฑโกส
ช่ องแมงภู่ ขุมขน เพดาน สนับงา คางใน ไรเล็บ หรื อไม่น้อยกว่า 5 ประการ จึ งจะนับว่าสมบูรณ์
ด้วยคชลักษณ์ (http://kanchanapisek.or.th/kp6/BOOK3/chapter10)