Page 140 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

พราหมณ์ พราหมณ์จะป้ อนข้าวป้ อนนํ้ า ซึ่ งพราหมณ์จะป้ อนข้าวเจ้าบ่าวก่ อน แล้วจึงป้ อนเจ้าสาว
อวยพร แล้วพรมนํ้ ามนต์ให้ เสร็จพิธีการส่ งตัว
การสมมาปู่ ย่ า
ในอดีต เมื่ อเสร็จพิ ธีส่ งตัวที่บ้านเจ้าสาว ฝ่ ายเจ้าสาวก็จะนําเครื่ องสมมาไปบ้านเจ้าบ่าว
เครื่ องสมมาประกอบด้วย เสื่อ หมอนขิด ผ้าขาวม้า ผ้าถุงทอจากเส้นไหมซึ่ งสมัยก่อนจะทอเอง ซึ่ ง
เครื่ องสมมานี้ จะจัดเตรี ยมให้ครบทั้งญาติ พี่น้องทางฝ่ ายพ่อและฝ่ ายแม่เจ้าบ่าว พอไปถึงบ้านเจ้าบ่าว
เจ้าสาวและญาติพี่น้อง ตรงบันไดบ้าน แม่เจ้าบ่าวจะใส่นํ้ าอุ ่นในหม้อดินใส่ ขมิ้น ข้างในหม้อดินจะมี
ห่ อเงิน และใช้ใบตองปิ ด ไว้ เจ้าสาวจะล้วงเอาของข้างใน เป็ นการรับขวัญเจ้าสาว (ลูกสะใภ้) ซึ่ ง
สมัยนั้ นเป็ นเงินสลึงไม่มีทอง จากนั้ นเจ้าสาวมอบเครื่ องสมมาให้พ่อแม่ และญาติ ๆ ทางเจ้าบ่าว ก็
จะมีการผูกข้อมือและให้เงินค่าเครื่ องสมมา ซึ่ งประมาณ10 – 20 บาท เงินที่ ผูกข้อมือได้ พราหมณ์จะ
ห่ อให้เจ้าสาว และบอกให้ซื้อหมู ตัวเมีย หรื อซื้อไก่ ก็ให้ซื้อไก่ ตัวเมียเพื่อจะได้ออกดอกออกผล
ต่ อไป
ปัจจุบัน ถ้าเจ้าบ่าวเป็ นคนในหมู่บ้าน หรื ออยู่หมู่บ้านใกล้เคียง ฝ่ ายเจ้าสาวจะเดิ นทางและ
เตรี ยมเครื่ องสมมาไปบ้านเจ้าบ่าว แต่ปัจจุบันถ้าเจ้าบ่าวอยู่บ้านไกล จะทําพิธีให้ เสร็จที่บ้านเจ้าสาว
ถ้าเสร็จพิธีการส่ งตัว เจ้าบ่าวเจ้าสาว ก็จะเดินลงมาจากบ้านมาสู่ปะรํ าพิธี แล้วพราหมณ์จะให้คู่บ่ าว
สาวยกดาบที่ จุดเที ยน 2 เล่ม 3 ครั้ ง จากนั้นเจ้าสาวจะล้วงหม้อดิน หรื อถ้าหาไม่ได้ก็ จะใช้ขันเงินใส่
นํ้ าอุ่ นผสมขมิ้น ซึ่ งในหม้อนั้ นฝ่ ายแม่เจ้าบ่าวจะห่ อเงิน หรื อ ห่อทองรั บขวัญลูกสะใภ้ ต่อจากนั้ น
เจ้าสาวมอบเครื่องสมมามี เสื่อ (ที่ นอน) หรือฟูก หมอนขิด หรื อหมอนที่มีลวดลายสวยงามตามสมัย
ปัจจุ บัน ผ้าขาวม้า ใช้ฝ้ ายมัดรวมกันจัดเตรี ยมไว้ให้ ญาติพี่น้องทางพ่อ และแม่ทุกคน เมื่ อทําพิธีมอบ
เครื่ องสมมา ฝ่ ายพ่อแม่ ญาติพี่ น้องเจ้าบ่าวก็จะผูกข้อมือและให้เงินค่าเครื่ องสมมาเป็ นเงินหลายร้ อย
บาท หรื อ หลายพันบาทตามฐานะครอบครัว เงินที่ผู กแขนได้ พราหมณ์จะห่ อให้เจ้าสาว และบอก
ให้ ซื้ อ หมูตัวเมีย หรื อซื้ อไก่ ก็ ให้ซื้ อไก่ตัวเมียเพื่อจะได้ออกดอกออกผลต่อไป
พิธีอาบนํ้าให้ ปู่ ย่ า (พ่อแม่ เจ้ าบ่ าว)
ในอดีต เมื่อมอบเครื่ องสมมาแล้ว เจ้าบ่าวเจ้าสาวจะช่วยกันอาบนํ้ าให้พ่อแม่ ปะแป้ ง และ
ผลัดเปลี่ยนเสื้ อผ้าทั้งเสื้ อข้างใน เสื้ อตัวนอกนั้นจะเป็ นเสื้ อผ้าใหม่ส่ วนใหญ่นิยมเป็ นผ้าไหม พอเสร็ จ
แล้ว ก็มีการเลี้ ยงข้าวญาติพี่ น้อง แขกเหรื่ อที่ มาร่วมงานเป็ นการเสร็ จพิธี