Page 71 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๕๗
๑.๒ ดนตรี ในยุคนี้ การแสดงกระโน้ปติงต็องเป็ นการแสดงสอดแทรกในการแสดงอื่ น ๆ ดังนั้ นเครื่ อง
ดนตรี ที่ใช้เป็ นการใช้ตามที่มีอยู่ในการแสดงนั้ น ๆ แต่มีการเน้นเครื่ องดนตรี ที่สําคัญคือ ปี่ ไฉน เป็ นเครื่ อง
ดนตรี หลักในการบรรเลงซึ่ งนายเหือน ตรงศูนย์ดี เป็ นผู้ เป่ าด้วยตนเอง รู ปแบบดนตรี จะเป็ นการบรรเลงเพลง
กันตรึ มในท่วงทํานองต่าง ๆ ลักษณะดนตรี ที่ใช้ประกอบด้วย
๑.๒.๑ เครื่ องดนตรี
ใช้เครื่ องดนตรี ที่เล่นในวงกันตรึ ม ประกอบด้วย
- ปี่ ไฉน
- ตรัว (ซอกันตรึ ม)
- สก็วล (กลอง)
- ฉิ ่ง
- ฉาบ
๑.๓ เพลง เพลงที่ ใช้ประกอบในยุคเริ่ มแรกนี้ จะเป็ นการร้ องแบบ ด้นกลอนสดไปตามอารมณ์ของ
ศิลปิ นผู้ ขับร้อง โดยจะนําเอาเรื่ องราวที่เกิดขึ้ นรอบ ๆ ตัว ในขณะนั้ นมาด้นเป็ นกลอนสด ซึ่ งทําให้ไม่มีเนื้ อ
ร้ องที่แน่นอน แต่ โดยรวมแล้วจะเป็ นการสื่ อความหมายในเรื่องของความรักระหว่างหนุ ่มสาวและธรรมชาติ
ของตั ๊กแตนเป็ นส่ วนใหญ่
ยุคที่ ๒ เผยแพร่ โดยนายอําเภอเสนอ มูลศาสตร์ (พ.ศ. ๒๕๐๖-๒๕๔๐)
ช่ วงนี้ มีการพัฒนาเนื่ องจากมีหน่ วยงานราชการเข้าไปส่งเสริ ม และมีการนําไปแสดงในงานที่สําคัญ ๆ
จึงมีการคิดค้นประดิษฐ์ ทั้ งท่าเต้นที่เป็ นรู ปแบบการแสดงมากขึ้น และย ังคงรักษารูปแบบของการเต้นดั้ งเดิม
ไว้ ต่อเมื่อมีการถ่ายทอดกันต่อ ๆ มาหลายสิบปี จึงมีรูปแบบที่แตกต่างกันออกไป ซึ่ งพอสรุ ป รูปแบบการ
เต้น ดนตรี เพลง ในยุคนี้ ได้ดังนี้
๒.๑ รูปแบบการเต้ น การเต้นย ังคงเน้นความสนุกสนาน รื่ นเริ ง และการทําท่าทางเลียนแบบตั ๊กแตน
ตําข้าวให้เหมือนที่สุ ด ท่าเต้นย ังคงใช้การย่อเข่าลงและกระดกสะโพกให้งอนขึ้ น หลังแอ่น มื อจีบยกขึ้ น
การเดิ นจะใช้การดีดขาออกไปด้านข้างสลับกันไปมาใน ขณะที่มือก็จะวาดลงและดึงขึ้ นมาอยู่ ในระดับหาง
คิ้วอีกครั้ ง สลับกันไปมา แต่มีการพัฒนาทางด้านรู ปแบบการแสดงให้มีความเป็ นระเบี ยบมากขึ้ น และให้
เหมาะกับการแสดงกลางแจ้ง ที่ต้องใช้นักแสดงจํานวนมาก เช่ น มีรูปแบบของการเดินออก การเคารพ
ผู ้ ชม รวมถึงการเดิ นแปรขบวนต่าง ๆ ทําให้เกิดความเป็ นระเบียบเรี ยบร้อยและสวยงามยิ่งขึ้น รู ปแบบ
การแสดงประกอบด้วย