Page 54 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๔๓
๑) ว่าจ้างโดยเจ้าภาพโดยตรง เป็ นการว่าจ้างที่เกิดจากความคุ ้นเคย
และประสงค์ในผลงาน โต้โผละครที่จะได้ร ับการว่างจ้างในลักษณะนี้ ต้องสร้างความสัมพันธ์คุ้นเคย
กับชุมชนทั ่ วไปอย่างกว้างขวาง เพื่อให้เป็นที่รู้จัก โดยเฉพาะบุคคลคนสําคัญของชุมชน เช่น ผู้นํา
หมู ่ บ้าน แม่คร ัว ผู้จัดการวัด รวมทั ้ งความสัมพันธ์ระหว่างตัวละครในคณะที่ช่วยสร้างงานได้ด้วย
๒) การว่าจ้างผ่ านนายหน้า เป็นการว่ าจ้าง ที่โต้โผ ต้องเสียค่าใช้จ่ายให้กับ
นายหน้ าแล้วแต่จะตกลงกัน เช่น ร้อยละ ๑๐ เป็ นต้น ซึ่งส่วนใหญ่ เป็ นผู ้ ขับขี่มอเตอร์ไซด์ร ับจ้าง
มัคนายกประจําวัด แม่งานที่ ดําเนินงานให้กับเจ้าภาพ เป็นต้น
๑.๔.๒.๒ อัตราค่าแสดงละคร
ละครชาตรี ไม่มีแม่ยกอุปถัมภ์เหมือนการแสดงลิเก งานแสดงส่วนใหญ่
เป็ นงานแก้บน ผลงานการแสดงไม่ใช่ประเด็นที่ละครให้ความสํ าคัญมากนัก งานแสดงจํานวนไม่ น้อย
ที่ไม่มีผู ้ ชม มีเพียงผู้ แสดงละครและเจ้าภาพที่แก้บนเท่านั้ น
อัตราค่าจ้างการแสดงละคร ราคาไม่แน่ นอน ทั้ งนี้ขึ้นอยู่กับการว่ าจ้าง
ต้องการอย่างไร ซึ่งอัตราค่าแสดงที่ โต้โผละครเรียกร้องนั้ น จะมีผลกับค่าตอบแทนของผู ้แสดงละคร
ด้วย
๑.๔.๒.๓ ราคา/งาน ละครชาตรีในป ัจจุบัน ยังมีบทบาทอย่างเหนียวแน่ น
ในแก้ บนเป็นหลัก แต่ก็ยังมีบางส่วนที่มีบทบาทในลักษณะ การแสดงเพื่อเป็ นมหรสพอยู่บ้าง
ในการร ับงานแสดงของละครแต่ละคร ั ้ ง มีป ัจจัยที ่ เป็ นตัวกําหนดราคา ดังนี้
๑) ระยะทาง สามารถใช้กําหนดราคาค่าบริการได้ โดยที่คณะละครจะใช้
ระยะทางจากบ้านละครถึงที่ตั ้ งของงานที่แสดง เป็ นตัวกําหนด โดยมีหลักในการนํ าระยะทางเพื่ อ
กําหนดราคา ดังนี้
บ้านละคร → สถานที่แสดงในหมู่บ้านใกล้เคียง(ใกล้)→ ราคาปกติ
บ้านละคร → สถานที่แสดงต่างอําเภอ(ปานกลาง) → สูงขึ้นเล็กน้อย
บ้านละคร → สถานที่แสดงต่างจังหวัด(ไกล) → สู งขึ้นมาก
การพิจารณาราคาตามระยะทาง โดยเพิ่มราคา เพื่อเป็นค่าเดินทาง
และค่ าตอบแทนสําหร ับผู ้ แสดงละคร และนั กดนตรีด้วย (ต่างจังหวัด ระยะทางไกล ค่าแรงงาน
เพิ่มขึ้ น)
๒) ลักษณะการแสดง เป็นตัวกําหนดราคา โดยที่ละครแต่ละคณะ
กําหนด จะมีอัตราค่ าบริการแตกต่างกันออกไป ไม่มีหลักเกณฑ์ ในการกําหนดราคา ซึ่งสรุปได้ดังนี้
การรําถวายมือเป็นยก ราคา ระหว่าง ๑,๐๐๐ - ๒,๐๐๐ บาท
การแสดงเป็ นละคร ราคา ระหว่าง ๓,๕๐๐ - ๑๐,๐๐๐ บาท
๑.๔.๒.๔ รายได้ ในการแสดงละคร ๑ วัน ละครคณะหนึ่ง ๆ ใช้ผู ้ แสดง
ประมาณ ๑๐ - ๑๒ คนรายได้ จากการร ับงานจะแบ่งเป็ น ๒ ส่วน คือ ส่วนของโต้ โผ และส่วนของผู ้
แสดง โดยจ่ายให้ผู ้ แสดงละคร ในคณะราคาปกติ ทั ่ วไป (พ.ศ. ๒๕๕๐) จํานวน ๑๕๐ - ๒๐๐ บาท /
คน / วัน ในการร ับงานแสดงในแต่ละคร ั ้ ง ส่งผลให้โต้โผละครมีรายได้ต่องาน ดังนี้